Paul Grove: Veiligheid van het luchtverkeer

Paul Grove
10 januari 2018

2017 was het meest veilige jaar voor het passagiersvervoer door de lucht sinds de eerste commerciële passagiersvlucht en dat was al in 1914. Het ging in dat jaar om slechts enkele passagiers. Tegenwoordig gaat het om rond de 4 miljard pax, zoals dat in luchtvaartkringen heet.

Het is het totaalresultaat van vele factoren. Betere vliegtuigen door hoogwaardiger materiaal en betere instrumenten. Ook de selectie en training van personeel is aanzienlijk verbeterd, hier versta ik ook verkeersleiders en grondpersoneel onder. De veiligheidscontroles en voorschriften zijn strikt. Strengere keuringen van het personeel. Beter geoutilleerde vliegvelden, de naderings- en vertrek procedures zijn nu goed doordacht. Betere werk- en rustregelingen. Betere vliegtuigmotoren en ga zo maar door.

Het is het totaalresultaat van een heel groot gebied. Luchtvaart is een zeer omvangrijke business en daarom is het een topprestatie dat het zo veilig is geworden.

Kunnen we nu op onze lauweren rusten?
Zeker niet.
Dat het in 2017 zo’n veilig jaar was wil niet zeggen dat we niet meer moeten verbeteren.
Laten we eens Nederland nemen.
Wanneer een vliegveld onbruikbaar wordt door bijvoorbeeld het weer, kan een vliegtuig dan uitwijken naar ieder geschikt vliegveld? Neen, geluidsregels en andere beperkingen verhinderen dat. Gevolg: een verhoogd veiligheidsrisico.
Neem Schiphol. Wanneer er ergens op of rond het vliegveld een ongeval plaatsvindt gaat het vliegveld dicht. Tientallen vluchten moeten gaan uitwijken, complete chaos in de lucht. Dat is vragen om nog grotere problemen. De aanzet van de Tenerife-ramp was het gevolg van het sluiten van Las Palmas na een bommetje in een bloemenstalletje. Daardoor raakte Tenerife overvol, op de taxibanen stonden vliegtuigen geparkeerd en dat alles in dichte mist. De gevolgen kennen we allen.

Er moet ook gekeken worden of het mogelijk is om bij een brand of crash op de ene landingsbaan, de andere banen open te houden. Schiphol heeft een zodanig grote afmeting dat dit toch te organiseren is.

Er moet dringend een regeling komen om direct alle vliegvelden open te stellen wanneer er ergens een crisissituatie ontstaat. Dat moet ook gaan gelden voor alle Nederlandse militaire vliegvelden, zonder eerst iemands vergunning te moeten vragen. Vragen kunnen altijd achteraf gesteld worden.
Met het huidige enorme aantal vliegtuigen in de lucht kan je niet meer zomaar een vliegveld sluiten, zelfs niet wanneer er in de omgeving een crash is geweest. Hier is een taak weggelegd voor minister Cora van Nieuwenhuizen. Er moet een regeling komen dat op en rond een vliegveld meerdere incidenten tegelijk kunnen worden afgehandeld.

Op het gebied van drones moet nog veel verbeterd worden. Dat het nog niet geleid heeft tot ongelukken is een wonder.
De weerradar in vliegtuigen moeten wellicht een frequentie erbij krijgen om zo ook te kunnen waarschuwen voor drones in de vliegrichting. Ook grote zwermen vogels moeten op de radar te zien gaan worden. Straks bij vliegveld Lelystad, pal naast een natuurgebied, worden vogels het grootste veiligheidsrisico.

Er moet meer onderzoek komen naar methodes om het hacken van het besturingssysteem van vliegtuigen te voorkomen. Hackers worden inventiever en de automatisering van boordsystemen gaat steeds verder.

Wanneer we deze positieve ontwikkeling vergelijken met het wegverkeer, dan vraag je je af waarom dat zo onveilig is. Per auto naar het vliegveld is een stuk gevaarlijker dan het vliegen zelf.
Wereldwijd meer dan 1 miljoen doden met een veelvoud aan gewonden. Kan dat niet wat veiliger? Natuurlijk wel, maar het heeft blijkbaar niet onze prioriteit.
Moeilijk is het wel.
Wegverkeer deelnemers zijn er in alle categorieën; jong, oud, ervaren, onervaren, geschoold, ongeschoold valide en invalide. We hebben te maken met vrachtwagens en fietsers, motorrijders en brommers, treinen en trams, noem het maar op. Append, bellend, ziek, dronken, drugsgebruikers, kortom alles door elkaar op de weg. Uiterst moeilijk om zo de veiligheid te vergroten.
Toch is dat ook mogelijk.
Vereenvoudig de regels en dat kan.

Geef overal links voorrang, nu hebben we dat alleen op rotondes. Zo kan je dat woud aan verkeersborden drastisch uitdunnen, en wordt het deelnemen aan het verkeer een stuk overzichtelijker en duidelijker. Verplicht additieve cruise control, dat alleen al vermindert het aantal ketting botsingen. Een lage weerstand coëfficiënt voor vrachtauto’s zorgt ervoor dat zij een kreukelzone krijgen, waardoor het aantal dodelijke ongevallen zal verminderen. Overweeg een greppel voor een bomenrij en zo zijn er nog veel meer ideeën te bedenken.

Doe eens een goed onderzoek naar de ernstige ongevallen op de weg. Onderzoek naar ongevallen en de daaruit voortgekomen aanbevelingen, hebben de luchtvaart zo veilig gemaakt.
De black box, de flight recorder en de cockpit voice recorder, zijn de beste uitvindingen om luchtvaart veiliger te maken. Hiermee kan je de oorzaak van een ongeval beter opsporen.

Bij het wegverkeer kan je de dashboardcamera verplicht stellen. Het is maar een idee, makkelijk te doen via een eis van verzekeringsmaatschappijen. Na een ongeval neemt de politie de chip eruit en kan zo de oorzaak en de schuldige vaststellen. Wanneer iedereen beseft dat alles vastgelegd wordt, word je vanzelf voorzichtiger in het verkeer.

Wegverkeer moet net zo veilig worden als luchtverkeer.

Paul Grove
[email protected]

Reageren op artikelen? Er gelden spelregels. De redactie behoudt het recht om reacties die niet aan de regels voldoen te verwijderen.

Paul Grove
24-07-17, 10:07
Paul Grove
10-05-17, 09:05
Herman Mateboer
04-03-17, 04:03
27-07-16, 10:07
24-06-16, 05:06
15-02-16, 10:02
08-02-16, 05:02
16-01-16, 11:01
12-12-15, 12:12
02-12-15, 11:12
17-10-15, 03:10
07-02-15, 01:02
Herman Mateboer
25-01-15, 10:01
Copyright Reismedia BV 2018